Miejski Ośrodek Kultury w Bydgoszczy
oraz Fundacja Positive Image przedstawiają

PIĘKNO ODNALEZIONE
Zamki i Pałace przywrócone do dawnej świetności w latach 1990-2008.
Część I i II.

Bydgoska odsłona ekspozycji odbędzie się pod honorowym patronatem Prezydenta Miasta Bydgoszczy
Konstantego Dombrowicza

PAŁAC NOWY w OSTROMECKU, 19. 09. – 24. 10. 2010 roku

Zamki i Pałace, podniesione z ruin, przedstawione w tej wystawie, stanowią znakomite przykłady udanej rewitalizacji zabytków kultury. To obiekty z niezwykłą przeszłością, pieczołowicie odrestaurowane. Ich przywrócenie do dawnej świetności jest świadectwem niezwykłej pasji autorów projektu, stanowią one także znak potęgi historii.

Ekspozycja dedykowana jest pamięci Tomasza Merty - Generalnego Konserwatora Zabytków Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego w latach 2005-2010. Wystawa, realizowana wspólnie z Zamkiem Królewskim w Warszawie oraz Stowarzyszeniem Wspólnota Polska, otrzymała zaszczytny patronat Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Ekspozycja, składająca się z 19 plansz fotograficznych i 6 tekstowych, prezentuje fotografie współczesne. Część historyczna i opisowa zostały opracowane w dwóch wersjach językowych - polskiej i angielskiej.

Obiekty biorące udział w projekcie:

Pałac Ostromecko
W głębi parku, na wiślanej skarpie, znajduje się starszy z pałaców. Rokokowa budowla powstała za sprawą Bogdana Teodora Mostowskiego, herbu Dołęga, kasztelana płockiego. Przebudował on skromny, szlachecki dwór, należący do rodziny Dorpowskich, przekształcając go w dwukondygnacyjny budynek z modnym wówczas ogrodem, przyozdobionym sadzawkami i fontannami. Większy pałac wybudowany został w latach 1832 – 1848 przez Jakuba Martina Schönborna. Budowę zakończył jego syn - Gottlieb. Piękną rezydencję, w stylu klasycystycznym, zaprojektował prawdopodobnie znany berliński architekt Karol Fryderyk Schinkel. Pod koniec XIX wieku klasycystyczny pałac został powiększony przez kolejnego właściciela, hrabiego Albrechta von Alvensleben, o dwupiętrowy budynek w stylu neobarokowym. W latach 1905–1912 dobudowano salę balową i tarasy ogrodowe.

Pałac Odrowążów
Pałac, skryty w zabytkowym parku krajobrazowym, należy do najstarszych rezydencji w Polsce. Jednym z właścicieli posiadłości był gen. Roman Sołtyk, uczestnik Kampanii Napoleońskiej oraz Powstania Listopadowego, towarzysz broni ks. Józefa Poniatowskiego.

Pałac Staniszów
Renesansowy dwór z II. poł. XVI w. został gruntownie przebudowany, w stylu barokowym, przez księcia Henryka Von Reuss w roku 1787. Przy pałacu,na przełomie XVIII i XIX wieku, założono piękny park krajobrazowy. Pałac został opisany przez Izabelę Fleming-Czartoryską w pamiętnikach z podróży w roku 1816 Dyliżansem po Śląsku. Odrestaurowany przez rodzinę Dzida.

Pałac Wąsowo
W roku 1868 majątek Wąsowo, należący w XVIII wieku do Sylwestra Szczanieckiego, starosty średzkiego i posła na Sejm Rzeczypospolitej Obojga Narodów, nabył berliński kupiec Richard von Hardt, który w latach 1870 -1872 wzniósł romantyczną budowlę, w stylu neogotyckim, projektu Gustawa Erdmanna. Około roku 1900 Wąsowo wizytował cesarz Wilhelm II.

Pałac Lubostroń

Wybudowany w latach 1795 - 1800, według projektu Stanisława Zawadzkiego, na zlecenie Fryderyka hrabiego Skórzewskiego, na wzór warszawskiej Królikarni. Prace sztukatorskie wykonał Michał Ceptowicz, prace malarskie - prof. Franciszek Smuglewicz (twórca dekoracji Zamku Ujazdowskiego), wraz z bratem Antonim Smuglewiczem. Kopułę pałacu ozdobiła rzeźba Atlasa - dzieło Władysława Marcinkowskiego. W Lubostroniu gościli wybitni przedstawiciele świata nauki i sztuki oraz członkowie polskich i europejskich rodów arystokratycznych.

Pałac Mierzęcin
Pałac wybudowany w latach 1861-1863, przez Roberta Friedricha von Waldow, w stylu neogotyku angielskiego, wraz z romantycznym parkiem.

Zamek Kliczków
Wzniesiony w 1297 roku przez Bolka I Surowego, należał kolejno do rodzin: von Rechenberg, von Schellendorf, von Promnitz, Solms-Baruth. Gruntownie przebudowany w latach 1881-1885 przez berlińskich architektów - Henryka Kaysera oraz Karola von Grossheim. Park w stylu angielskim zaprojektował Eduard Petzold. W Kliczkowie gościł cesarz Wilhelm II.

Pałac Krobielowice
Pałac przekazany w roku 1810 feldmarszałkowi Gebhardowi Leberecht von Blücher, księciu von Wahlstadt w dowód uznania dla zasług zwycięstwa pod Waterloo. Odrestaurowany przez Chrisa E. Vaila - potomka von Blüchera z linii angielskiej.

Pałac Alexandrów
Schloss Romberg – początek klasycyzmu w architekturze na Dolnym Śląsku. Dzisiejszy Pałac Alexandrów w Samotworze został wybudowany w latach 1776 - 1781 przez Carla Gottharda Langhansa (architekta m. in. Bramy Brandenburskiej w Berlinie). Langhans zrealizował tu pełen program przestrzenny i architektoniczny wiejskiej rezydencji nowego typu, zainspirowany nowymi ideami artystycznymi sztuki angielskiego palladianizmu i francuskiego neoklasycyzmu, ale też miejscową, śląską tradycją budownictwa dworów wiejskich.

Pałac w Małej Wsi
Pałac wybudował Bazyli Walicki, uczestnik Sejmu Wielkiego, doradca i przyjaciel Stanisława Augusta Poniatowskiego. Król odwiedził Bazylego w 1788 roku, co upamiętnia inskrypcja na kamieniu umieszczonym w parku nad stawem. Zgodnie z ówczesną modą Pałac wybudowany został w stylu klasycystycznym, według projektu Hilarego Szpilowskiego, znanego w Królestwie architekta. Lechosław Hertz, historyk Mazowsza, określił Małą Wieś jednym z najpiękniejszych zabytków klasycyzmu w Polsce.

Pałac Nieznanice
Pierwsze wzmianki o Nieznanicach pochodzą z XVI wieku. Posiadłość przechodziła przez ręce wielu rodzin, aż w drugiej połowie XIX stulecia odziedziczył ją Leon Wuensche – Polak niemieckiego pochodzenia. Jego syn, Aureliusz, zbudował w okresie I wojny światowej swoją nową siedzibę – modernistyczną budowlę z elementami pseudorenesansowymi.

Pałac Galiny
Pałac został wybudowany, dla barona Botho zu Eulenburga, w 1589 roku i, przez ponad 400 lat, pozostawał własnością tej rodziny. Wraz z nadejściem roku 1945 nastały mroczne czasy dla pałacu, który został splądrowany, a jego ostatni właściciel, hrabia Botho Wend zu Eulenburg, zmarł podczas wywózki na Sybir. Pałac ocalał, ale wnętrza zostały zniszczone. Po długim okresie złego gospodarowania, zaniedbania, a później opuszczenia pałac, wraz z całym otoczeniem, popadł w ruinę.

Pałac Szczawin
Pierwsze, zachowane, wzmianki o Szczawinie pochodzą z połowy XV wieku. Przez kolejne wieki dobra szczawińskie zmieniały właścicieli, aż znalazły się w rękach bardzo zasłużonej dla tego terenu rodziny Glinków, herbu Trzaska. Pałac w Szczawinie powstał około 1830 roku, według projektu Adama Idźkowskiego, i uznaje się go za jeden z najlepszych projektów tego architekta. Zbudowany został w stylu epoki stanisławowskiej, otoczony jest ośmiohektarowym parkiem, założonym pod koniec XVIII wieku. W czasie robót restauracyjnych w 1898 roku przeprowadzono regulację parku pod kierunkiem Waleriana Kronenberga.

Pałac w Leźnie
Pałac wzniesiono w 1720 roku, na zlecenie hrabiego Jana Przebendowskiego, podskarbiego koronnego, wybitnej postaci polskiego życia publicznego. Później, przez ponad 100 lat, aż do 1945 roku, posiadłość pozostawała własnością rodu Hoene. Wówczas powstał tu jeden z najpiękniejszych w regionie parków krajobrazowych. Współcześnie Pałac został pieczołowicie odrestaurowany i, na nowo, zaaranżowano wnętrza, nawiązując do jego dziejów.

Pałac Paszkówka
O Paszkówce, położonej na południowy zachód od Krakowa, pojawiają się zapisy już w drugiej połowie XII wieku. W XIV wieku niewielka Paszkówka, jak i sąsiednie Pobiedro, które z czasem weszło w jej skład, dostały się pod władanie znanego rodu rycerskiego Paszkowskich, herbu Zadora. Najstarszym, znanym, jego członkiem był Henryk Paszkowski, żyjący na przełomie XIV i XV wieku. Rodzina wydała spory zastęp duchownych, artystów, filozofów i poetów. Najsłynniejszym z nich był Maciej, żyjący na przełomie XVI i XVII wieku — poeta, pisarz, orientalista i tłumacz (autor m. in. jednego z pierwszych kompendiów wiedzy o świecie islamskim), związany z książęcym rodem Lubomirskich z Wiśnicza. Znanym przedstawicielem rodu Paszkowskich był generał Franciszek Paszkowski, adiutant Naczelnika Tadeusza Kościuszki, późniejszy pierwszy prezes Komitetu Kopca.

W następnych wiekach wsie i cała posiadłość były kolejno w posiadaniu rodzin: Pruszczyńskich, Rottermundów i wreszcie Wężyków. Miejsce to, położone na granicy ziem historycznie należących do Krakowa i Śląska w XIX wieku, wybrał sobie około roku 1860 Leonard Wężyk pod budowę neogotyckiego pałacu.

Pałac w Paszkówce wybrało na swoją rezydencję Stowarzyszenie Bractwa Wawelskiego Dzwonu Spiżowego.

Pałac Śmiłowice
Podkrakowski pałac, wkomponowany w krajobraz doliny nadwiślańskiej, otoczony parkiem o wysokiej wartości dendrologicznej.

Zamek Joannitów
Pierwsza wzmianka o Łagowie pochodzi z 1299 roku, kiedy margrabiowie brandenburscy - Otton i Henryk - nadali castrum Lagowe rycerzowi Albrechtowi de Klepitz. Warownia była położona ok. 500 m na północny zachód od zamku na Sokolej Górze. W połowie XIV wieku Łagów stał się własnością rycerskiego zakonu Joannitów, który wkrótce przystąpił do budowy zamku, lokalizując go na wzgórzu morenowym na przesmyku między jeziorami: Trześniowskim od północy i Łagowskim od południa. U podnóża warowni powstała służebna osada rzemieślnicza, zabezpieczona murami obronnymi z dwoma bramami. W końcu XIV wieku na zamku umieszczono komandorię joannicką.

Zamek Lubliniec
W roku 1587 dobra Lublinieckie, wraz z zamkiem, dzierżawione przez Jana Kochcickiego od 1576, zostały przez niego nabyte na własność. Zamek został przebudowany i stanowił jedną z siedzib rodu Kochcickich. Dobra lublinieckie, skonfiskowane przez Habsburgów rodzinie Kochcickich za wspieranie protestantyzmu, w roku 1645 nabył na własność Andrzej Cellary. Zamek stał się siedzibą rodu Cellarych. do roku 1722. Po pożarze w roku 1650 zamek został odnowiony w stylu barokowym. W roku 1655 na zamku krótkotrwałe schronienie znalazł jasnogórski obraz Matki Boskiej Częstochowskiej, przywieziony tu przez o. Paulinów w obawie przed szwedzką rekwizycją.

Zamek na Skale
Zamek w Trzebieszowicach jest wspaniałym przykładem jednoczącej się Europy. Władały nim najwspanialsze rody słowiańskie, pruskie, walijskie i francuskie. Przez wiele lat pełnił rolę arystokratycznego ośrodka Lądka Zdrój, należącego do najmodniejszych na świecie uzdrowisk, oraz siedziby rodowej właścicieli dóbr Ziemi Kłodzkiej. Na przestrzeni setek lat na zamku gościło wiele zacnych postaci, wśród nich znaleźli się: król pruski Fryderyk II, nazywany Wielkim, król pruski Wilhelm III oraz car rosyjski Aleksander.